صفحه اصلی|اخبار|درس خارج فقه نظام سیاسی اسلام|تماس با ما
منو اصلی
اوقات شرعی
ورود
نام کاربری :   
کلمه عبور :   
عضویت
سندى از دورهء صفويه
سندى از دورهء صفويه تاریخ ثبت : 1390/11/15
طبقه بندي : فصلنامه حکومت اسلامی شماره4 ,
عنوان : سندى از دورهء صفويه
مولف : <#f:72/>
دریافت فایلpdf :

pdffileبرای دریافت فایل  PDF کلیک نمایید.

متن :

|205|

 


|206|

اداري است كهدر دورهء وزارت عظماي
شيخ عليخان زنگنه (1080- 1100) وزير
معروف شاه سليمان صفوي به وجود
آمده بود. اين وزير با ايمان و كاردان براي
نظارت و كنترل بيش تر بر ولايات ايران كه
به طريق نظام ممالك (در مقابل خاصه)
اداره مي شدند, قدرت حكام و بيگلربيگيان
را محدود و مقيد نموده بود. يكي از
سياست هاي او براي اين منظور, انتصاب
مقامات مهم در ايالت هاي از نوع ممالك
از سوي مركز بوده است. شيخ عليخان به
اين وسيله ضمن آن كه يك حاكم يا
بيگلربيگي را كه در تيول يا منطقهء تحت
اداره اش كنترل مي نمود, با تقسيم وظايف
و مشخص نمودن چهارچوب وظايف
وزير و حاكم و تمييز و روشن نمودن آن از
يكديگر به ادارهء هرچه بهتر امور آن ايالت و
اجراي عدالت و كمك به رشد و توسعهء
اقتصادي و... در ميان مردم ساكن آن
كمك مي رساند.


متن سند

فرمان همايون, شرف نفاذ يافت آن كه بنابر
عنايت بي غايت شاهانه و شفقت بي نهايت

پادشاهانه, دربارهءشرافت و وزارت و
معالي [1] پناه نجائب [2] و عزت و عوالي
دستگاه [3] نظاما للشرافه والوزاره والنجابه
والمعالي, ميرزا هدايت الله جابري, از
ابتداي بارس ئيل وزارت و رتق و فتق
مهمات سركار عالي جاه بيگلربيگي الكاء [4]
شيروان را به مشاراليه شفقت و مرحمت
فرموده ارزاني داشتيم كه به واجبي [5] به امر
مزبور و لوازم آن قيام و اقدام نموده, در
معموري و آباداني الكاء و ترفيه [6] حال رعايا
و برايا [7] و انتظام امور ايل و قشون,
دقيقه(اي) فوت و فرو گذاشت نكرده
چنان نمايد كه كمال سويت [8] و راستي در
ميان رعايا و برايا مرعي و مسكوك بوده, از
احدي حيف و ميل و زيادتي به عجزه و
زيردستان واقع نشود و عالي جاه
بيگلربيگي و امراي كرام تابين [9] او و سادات
عظام و كلانتران و ملكان جزو و ارباب [10] و
اهالي و كدخدايان و عموم رعايا و
متوطنين [11] و جمهور [12] سكنه محال تيول
عالي جاه مشاراليه شرافت و وزارت پناه
مومي اليه را وزير به استقلال آن سركار
دانسته, موقوف شعور [13] او داد و ستد
مداخل و مخارج و ساير امور ننموده,

 


|207|

دست تكفل [14] او را در امور وزارت آن
سركار قوي و مطلق دانند و سخن و صلاح
حسابي او كه در باب ضبط و ربط معاملات
و تكثر زراعات و آراستگي قشون و آبادي
ملك و ترفيه حال رعايا گويد تجاوز نكنند
و رسوم امر مزبور را كه در جزو مقرر و
معمول بوده و مهم سازي [15] وزرا نموده اند
و قبل از اين به سبب عدم تعيين وزير مقرر
شده بود كه هرساله انفاد [16] درگاه معلي
نمايند سال به سال به مشاراليه واصل
سازند كه هرساله مبلغ دويست تومان را از
آن جمله به جهت ديوان ضبط نمايد و
شرافت و وزارت پناه مشاراليه به موجبي كه
در باب وزراي امراي عظام مقرر فرموده ايم
هر سه سال نسخهء منقحه [17] بر اسامي و
مواجب قشون و جمعي كه در هر سال
اخراج و متوفي و عوض جماعت مزبوره
در چه تاريخ كه ملازم شده باشند درست,
و عالي جاه بيگلربيگي مهر نموده , به درگاه
جهان پناه فرستد كه بعد از ملاحظه در
دفاتر خلود [18] ثبت و ضبط مسئول شود و
مبلغ دويست تومان مزبور را در سركار
ضابطهء ابوالجمع وزير مشاراليه و سال به
سال به اسم او حواله نمايند و تتمه را

مخصوص مومي اليه دانند و درين باب
قدغن دانسته هر ساله حكم مجدد
طلب ندارند و چون پروانچه به توقيع [19]
وقيع رفيع منيع اشرف, مزين و محلي گردد
اعتماد و اعتبار نمايند و در عهده شناسند. تحريرا في شهر ذي قعده الحرام سنه1097

پينوشت ها:
[1] . معالي: منزلت, خصلت ممتاز, شرافت, شرف.
[2] . نجائب: نجيبه, نجيب. [3] . عوالي دستگاه: عالي جاه. [4] . الكاء: منطقه, ناحيه. [5] . به واجبي: چنان كه بايد, كاملا. [6] . ترفيه: در رفاه داشتن, آسايش دادن. [7] . برايا: خلايق, آفريدگان. [8] . سويت: برابر, عدالت. [9] . تابين: پيروان, سربازان. [10] . ارباب: ملاكين. [11] . متوطنين: ساكنان. [12] . جمهور: همه. [13] . شعور: ادراك و آگاهي. [14] . تكفل: متعهدشدن ,كفالت كردن. [15] . مهم سازي: كارسازي. [16] . انفاد: فرستادن. [17] . منقحه: تهذيب شده. [18] . خلود: هميشگي, جاويد. [19] . توقيع: امضا.


تعداد نمایش : 3841 <<بازگشت
 

 فهرست مجلات فصلنامه حکومت اسلامی بصورت فایلهای PDF

 

 

 فهرست کتاب ها 

 

 

درس خارج
«فقه نظام سیاسی اسلام»
استاد: حضرت آیت‌الله محسن اراكی دام‌عزه

         کلیه حقوق برای مرکز تحقیقات علمی دبیرخانه خبرگان مجلس محفوظ است.

صفحه اصلی|اخبار|راهنمای تنظیم و ارسال مقالات|کتاب ها|فصلنامه|درباره ما